Saint-Pierre, stolica Południa
Saint-Pierre to największe miasto Południa Reunionu i dla wielu podróżnych oczywista baza w tym regionie. Znajdziecie tu kryty targ otwarty codziennie, znacznie większy targ pod gołym niebem w sobotnie poranki wzdłuż promenady oraz nabrzeże tętniące życiem aż do wieczora. Restauracje, bary i niewielkie życie nocne odróżniają je od cichszych wiosek dalej wzdłuż wybrzeża – to najbliższe temu, co na wyspie przypomina prawdziwy pobyt w mieście, a nie tylko postój przy plaży.
Miasto ma też własne lotnisko, Pierrefonds (ZSE), krótki dojazd od centrum. Pierrefonds obsługuje ułamek ruchu, jaki przechodzi przez Roland-Garros (RUN) koło Saint-Denis, i to nie tu lądują loty dalekodystansowe, ale ma znaczenie dla każdego, kto bazuje na Południu i chce ominąć jazdę na północ, a także dla kilku połączeń regionalnych. Sprawdźcie konkretną trasę, zanim założycie, że Pierrefonds ją obsługuje.
Jeśli chcecie poczuć klimat samego miasta, zanim zdecydujecie, ile czasu tu spędzić, strona co robić w Saint-Pierre opisuje targ, promenadę i wycieczkę do destylarni Saga du Rhum bardziej szczegółowo niż ten przegląd.
Gdzie dokładnie jest Południe
„Południe” oznacza tu pas wybrzeża i podnóża gór ciągnący się mniej więcej od Saint-Pierre przez Le Tampon i Petite-Île, z Grand’Anse jako punktem, w którym zabudowane wybrzeże zaczyna ustępować miejsca dzikszemu odcinkowi dalej. Leży między dwoma bardzo różnymi sąsiadami: bardziej suchym i słonecznym wybrzeżem Zachodu wokół Saint-Leu i Saint-Gilles a bardziej wilgotnym, zielonym Wschodem wokół Saint-Benoît.
Pod względem klimatu Południe wypada gdzieś pomiędzy. Pada tu więcej niż w Saint-Gilles czy Saint-Leu, zwłaszcza wyżej, na zboczach wokół Le Tampon, ale wciąż daleko mu do ilości opadów spadających na wschodnim wybrzeżu. W praktyce oznacza to, że zwykle możecie liczyć tu na więcej słońca niż na Wschodzie, choć bez niemal pewnych suchych dni, jakie dają dalej na Zachodzie. Od maja do października, w czasie suchej południowej zimy, to wciąż pewniejszy okres na plany na świeżym powietrzu.
Le Tampon, w górach nad Saint-Pierre, warto mieć na uwadze, nawet jeśli się tam nie zatrzymacie: jest chłodniejsze niż wybrzeże, to trasa w górę ku Plaine des Cafres i Piton de la Fournaise, a jego klimat wyraźnie się zmienia wraz ze wzrostem wysokości.
Saint-Pierre sprawdza się też jako praktyczny punkt wypadowy w głąb lądu, a nie tylko wzdłuż wybrzeża. To bardziej bezpośrednie podejście do Cilaos dla podróżnych bazujących na Południu, a leży bliżej startu wejścia na szczyt Piton des Neiges niż baza na Zachodzie, choć sam szlak startowy jest wysoko w górach. Nic z tego nie czyni Saint-Pierre zamiennikiem noclegu w cyrkach, jeśli ta wspinaczka jest głównym celem, ale może skrócić czas jednodniowej wycieczki tam.
Grand’Anse i wybrzeże w stronę Petite-Île
Kontynuując na południowy zachód od Saint-Pierre, Grand’Anse to plaża, przy której zatrzymuje się większość odwiedzających. Łączy czarny piasek wulkaniczny z jaśniejszą plamą bliżej wody, otoczony niezwykle dużym zagajnikiem sosen filao, dającym prawdziwy cień – rzadkość na plażach tej wyspy. Główną atrakcją jest basen morski wykuty w skale, odświeżany przez przypływ, który jest tu osłoniętym miejscem do kąpieli: jak wszędzie na tym wybrzeżu, kąpiel i sporty wodne poza nadzorowanymi lub chronionymi strefami są zakazane rozporządzeniem prefekta z powodu ryzyka ataku rekina, więc otwarte morze za basenem nie jest miejscem na swobodną kąpiel.
Grand’Anse ma wiaty piknikowe, grille i stragany z jedzeniem, co czyni ją naturalnym przystankiem na lunch w dniu skierowanym dalej na południe. To też miejsce, gdzie warsztaty kuchni kreolskiej nad otwartym ogniem odbywają się prosto na plaży, dla tych, którzy chcą raczej gotować niż tylko jeść. To jeden ze sposobów na spędzenie tu popołudnia bez potrzeby samochodu na nic więcej tego dnia.
Petite-Île i wioski między Saint-Pierre a Grand’Anse to głównie tereny mieszkalne, z rozproszonymi punktami widokowymi i małymi kaplicami zamiast głównych atrakcji – warte postoju, jeśli przejeżdżacie tędy, ale nie powód do osobnego objazdu.
Gdzie zaczyna się dzikie Południe
Za Grand’Anse droga przybrzeżna biegnie dalej w stronę Saint-Joseph, potem Langevin i aż do Saint-Philippe: ten odcinek to właśnie to, co na wyspie nazywa się dzikim Południem, i ma własną, dedykowaną stronę zamiast szczegółowego opisu tutaj. W skrócie – to tu bazaltowe wybrzeże staje się widowiskowe: klify Cap Méchant, pola lawy Grand Brûlé, gdzie erupcje Piton de la Fournaise dotarły do morza, oraz dolina rzeki Langevin z wodospadem i trasami canyoningowymi.
Po szczegóły na temat tych miejsc, godzin otwarcia i tego, jak ułożyć tam dzień, zobaczcie stronę dzikiego Południa oraz odpowiadający jej przewodnik po jednodniowej wycieczce po dzikim Południu. Jeśli bazujecie na Południu i chcecie włączyć dzikie Południe w dłuższą pętlę zamiast jednego dnia, trasa dzikie Południe i wschodnie wybrzeże w dwa dni podejmuje mniej więcej tam, gdzie kończy się ta strona.
Orientacyjnie: Saint-Joseph leży około 30 minut od Saint-Pierre, a dotarcie do Saint-Philippe i pól lawy Grand Brûlé dodaje kolejne 30 do 45 minut. To krótkie odległości na mapie, które w rzeczywistości trwają dłużej, niż się wydaje, bo droga trzyma się wybrzeża i przechodzi przez kilka wiosek.
Poruszanie się po Południu
Samochód wynajęty jest tu niemal niezbędny, tak jak na większości wyspy. Samo Saint-Pierre jest dostępne pieszo, jeśli chodzi o targ i promenadę, ale dotarcie do Le Tampon, Grand’Anse czy dalej wymaga jazdy. Sieć autobusów Car Jaune łączy Saint-Pierre z nadmorskimi miejscowościami w obu kierunkach, ale połączenia do Le Tampon i wiosek w głębi lądu są rzadsze i wolniejsze, więc jeśli na nich polegacie, zaplanujcie dodatkowy czas.
Jako malowniczą alternatywę dla jazdy samochodem, loty helikopterem z Saint-Pierre obejmują cyrki, wulkan i wybrzeże dzikiego Południa w niecałą godzinę, startując blisko miasta. To sposób, by zobaczyć teren – wąwozy Mafate, pola lawy Grand Brûlé – który pieszo lub drogą zajęłby inaczej cały dzień lub więcej. Poranki to bardziej pewne okno, zanim nad wnętrzem wyspy zbiorą się chmury.
Po logistykę wynajmu samochodu – wypożyczalnie, ubezpieczenie, czego się spodziewać w Pierrefonds w porównaniu z Roland-Garros – zobaczcie wynajem samochodu na wyspie Reunion oraz, szerzej, jazdę na wyspie Reunion, gdzie omówione są drogi górskie i nawyki kierowców, które zaskakują odwiedzających.
Praktyczne informacje o Południu
Południe rządzi się tymi samymi zasadami co reszta wyspy, która jest francuskim terytorium w strefie euro, ale leży poza strefą Schengen: sama wiza Schengen nie wystarcza do wjazdu, a obywatele UE podróżują tu z dowodem osobistym, bez konieczności posiadania paszportu. Francuski jest językiem urzędowym wszędzie w Saint-Pierre i Le Tampon, obok kreolskiego reuniońskiego, a codzienne wydatki działają dokładnie jak we Francji kontynentalnej – karty są powszechnie akceptowane, a napiwki nie są oczekiwane w restauracjach ani kawiarniach.
Gniazdka elektryczne to standardowe europejskie 230V, typy E i F, więc podróżni spoza kontynentalnej Europy będą potrzebować adaptera. Plany unijnej telefonii komórkowej korzystają tu z normalnego limitu roamingu, ponieważ Reunion jest regionem najbardziej oddalonym Unii Europejskiej, a nie osobnym kierunkiem dla planów telefonicznych. W nagłym wypadku 112 to ogólny numer europejski, 15 to pogotowie medyczne SAMU, 17 policja, a 18 straż pożarna. Pełniejszy obraz przed wylotem znajdziecie w wymaganiach wjazdowych na wyspę Reunion, pieniądzach i płatnościach na wyspie Reunion oraz telefonie i internecie na wyspie Reunion.
Gdzie się zatrzymać i ile czasu spędzić
Dwa do trzech dni wystarczą, by zobaczyć samo Saint-Pierre, spędzić popołudnie na plaży w Grand’Anse i wybrać się jeden dzień do dzikiego Południa lub w stronę wulkanu – nie oba komfortowo w tym oknie czasowym. Jeśli w planie jest dzikie Południe, Cilaos i trasa wulkaniczna, rozciągnijcie pobyt do czterech lub pięciu dni, albo przeczytajcie ile dni na wyspie Reunion po pełniejszy podział według długości podróży.
| Baza | Dobra na | Kompromis |
|---|---|---|
| Saint-Pierre | Targ, promenada, restauracje, życie nocne | Niecentralna do Maïdo czy Północy |
| Le Tampon | Chłodniejszy klimat, bliżej drogi na wulkan | Mniej restauracji, więcej jazdy do wybrzeża |
| Grand’Anse / Petite-Île | Spokojny dostęp do plaży | Ograniczone udogodnienia po zmroku |
Po szersze porównanie miejsc noclegowych na całej wyspie zobaczcie gdzie się zatrzymać na wyspie Reunion.
Nurkowanie, snorkeling i morze w tym regionie
Laguna Południa jest mniejsza i słabiej rozwinięta pod kątem snorkelingu niż chroniony rafą odcinek wokół Saint-Gilles i l’Hermitage na Zachodzie, więc większość odwiedzających traktuje tutejsze morze jako miejsce na kąpiel i relaks, a nie kierunek nurkowy. Jeśli nurkowanie lub snorkeling są priorytetem, nurkowanie wokół Saint-Leu i l’Étang-Salé oraz szersze wybrzeże Zachodu obejmują główne miejsca na wyspie bardziej szczegółowo. Niezależnie od lokalizacji, ta sama zasada obowiązuje wszędzie na wyspie Reunion: trzymajcie się nadzorowanych lub chronionych stref, ponieważ kąpiel na otwartym morzu jest ograniczona rozporządzeniem prefekta z powodu ryzyka ataku rekina. Jeśli nie jesteście pewni, co to oznacza wzdłuż tego wybrzeża, czy kąpiel na Reunionie jest bezpieczna, rekiny i plaże oraz gdzie można się kąpać na wyspie Reunion omawiają to miejscowość po miejscowości.
Pogoda i sezon cyklonowy na Południu
Podobnie jak reszta Reunionu, Południe rządzi się odwróconymi porami roku, typowymi dla półkuli południowej: gorące, wilgotne lato austral od listopada do kwietnia, będące zarazem sezonem cyklonowym wyspy, oraz suchsza, chłodniejsza zima austral od maja do października, bardziej niezawodna na dzień na plaży w Grand’Anse czy spacer po Le Tampon. Południe nie zna nocy bliskich zeru, jakie dotykają szczytu Piton de la Fournaise czy Piton des Neiges zimą – to region nadmorski i średniogórski, a nie wysokogórski – ale ostrzeżenie cyklonowe w miesiącach letnich wciąż może uziemić lot helikopterem, odwołać wycieczkę segwayem lub zamknąć drogi w stronę dzikiego Południa z krótkim wyprzedzeniem.
Jeśli wasza podróż wypada między grudniem a marcem, warto wbudować w plan przynajmniej jeden dzień bufora zamiast układać wszystkie aktywności jedna po drugiej. Przewodnik po sezonie cyklonowym na wyspie Reunion, pogoda na wyspie Reunion według miesięcy oraz najlepszy czas na wizytę na wyspie Reunion omawiają to, czego się spodziewać w poszczególnych miesiącach, bardziej szczegółowo, niż mieści się tutaj.
Dzień lub dwa na Południu w praktyce
Pierwszy dzień może wyglądać tak: poranek na targu w Saint-Pierre, spacer wzdłuż promenady, a potem wycieczka segwayem z przewodnikiem przez centrum miasta i promenadę, jeśli wolicie pokonać dystans bez prowadzenia samochodu. Lunch i popołudniowa kąpiel w basenie morskim Grand’Anse dopełniają dzień.
Drugi dzień to moment, w którym wybieracie między wulkanem a dzikim Południem. Albo wycieczka z przewodnikiem po dzikim Południu, wodospadach, polach lawy i punktach widokowych obejmuje trasę od Saint-Joseph po Saint-Philippe bez konieczności samodzielnego planowania przystanków, albo, pogoda pozwalająca, lot helikopterem startujący z Saint-Pierre nad cyrkami i wulkanem daje szerszy widok na wnętrze wyspy w niecałą godzinę. Obie opcje zależą od dobrej pogody bardziej niż większość aktywności na wybrzeżu Południa, więc miejcie plan zapasowy – targ, promenadę lub kolejne podejście do Grand’Anse – na pochmurny poranek.
FAQ: zwiedzanie Południa wyspy Reunion
Czy Saint-Pierre to dobra baza do zwiedzania wyspy Reunion?
Saint-Pierre sprawdza się dobrze, jeśli szukacie prawdziwego miasta zamiast pasa hotelowego – jest tu kryty targ, sobotni jarmark uliczny i spacerowa promenada nad morzem. To bliżej do dzikiego Południa i Cilaos niż z bazy na Zachodzie, ale dalej do Maïdo i Północy.
Z którego lotniska korzystać na Południu – Roland-Garros czy Pierrefonds?
Pierrefonds (ZSE), tuż pod Saint-Pierre, to własne lotnisko Południa, ale obsługuje znacznie mniej połączeń niż Roland-Garros (RUN) koło Saint-Denis. Większość lotów międzynarodowych, w tym z Francji kontynentalnej, ląduje na Roland-Garros, więc wielu podróżnych i tak jedzie około 1h15 na południe, by dotrzeć do tego regionu.
Jak daleko jest dzikie Południe od Saint-Pierre?
Saint-Joseph leży około 30 minut od Saint-Pierre, a dojazd do Saint-Philippe i pól lawy Grand Brûlé zajmuje kolejne 30 do 45 minut. Te odległości wyglądają na mapie krótko, ale na drodze przybrzeżnej trwają dłużej, niż się wydaje – warto zaplanować pół dnia lub cały dzień zamiast krótkiego objazdu.
Czy kąpiel w morzu na Południu jest bezpieczna?
Kąpiel i sporty wodne poza laguną oraz oficjalnie nadzorowanymi lub chronionymi strefami są zakazane rozporządzeniem prefekta z powodu ryzyka ataku rekina. W tym regionie oznacza to trzymanie się chronionego basenu w Grand’Anse i innych wyznaczonych, nadzorowanych miejsc, zamiast swobodnej kąpieli na otwartym wybrzeżu.
Jak wygląda Grand’Anse na dzień na plaży?
Grand’Anse to malownicza plaża o czarno-złotym piasku z basenem wodnym wykutym w skałach, który jest tu bezpiecznym miejscem do kąpieli, skoro otwarte morze nie jest nadzorowane. Są tu wiaty piknikowe i stragany z jedzeniem, a plaża to częsty przystanek w drodze do Saint-Joseph.
Jak klimat Południa wypada na tle wybrzeży Zachodu i Wschodu?
Południe leży pomiędzy nimi: jest bardziej suche i słoneczne niż wschodnie wybrzeże wokół Saint-Benoît i Sainte-Rose, ale nieco bardziej wilgotne i zielone niż zachodnie wybrzeże wokół Saint-Gilles i Saint-Leu. Deszcz pada tu częściej niż na Zachodzie, choć daleko mu do poziomu opadów na Wschodzie.
Czy Południe jest dotknięte sezonem cyklonowym?
Tak, cała wyspa dzieli ten sam letni, południowy sezon cyklonowy od listopada do kwietnia, a Południe nie jest przed nim chronione. Ostrzeżenie cyklonowe może z dnia na dzień uziemić loty helikopterem, zamknąć drogi w stronę dzikiego Południa lub odwołać wycieczkę segwayem, więc wizyta planowana w tych miesiącach zyskuje na dodatkowym dniu bufora. Od maja do października, w czasie suchej południowej zimy, tego ryzyka nie ma.
